maandag 5 augustus 2013

Week 29 juli t/m 4 augustus – Naar Kalmar en verder

29 juli – Ankeren bij Hasselö


Volstrekte rust bij Risö
We worden wakker in volstrekte rust. Het is alweer een prachtige dag en we ontbijten in de kuip. Voordat we vertrekken roeien we nog even met het bijbootje naar een van de eilanden, waar de rotsen vlak zijn en geleidelijk onder water lopen. We trekken de boot op de rots en maken een wandelingetje.
Met het bijbootje naar de wal







Nestkast voor een uil?
Nee, voor een wilde eend
volgens onze Zweedse vriend Bo!




Er hangt een knots van een nestkast aan een boom. Voor wat voor vogel zou die zijn? Een uil of zo? Ook zien we vrij grote keutels van een onbekend dier en resten van maaltijden, waarschijnlijk van meeuwen.
Overal op de rotsen groeit rendiermos







Grote keutels...
Deze zijn volgens Bo van een rendier.
Ze kunnen goed zwemmen en komen
ook veel op de kleinere scheren voor.



Uitzicht vanaf het eilandje







Relaxt varen achter de stuurautomaat








In ons mooie ankerboek hebben we alweer een volgende plek gevonden die zo’n 35 mijl verder ligt op de route naar Kalmar. Het traject leggen we grotendeels motorzeilend af.  Er staat niet genoeg wind om de geplande afstand alleen op zeil af te leggen.
We varen de 'Little Sarah' voorbij
Het voordeel van toch zeil voeren is dat de motor op een lager toerental kan, minderherrie maakt en bovendien minder verbruikt.
Onderweg lopen we de ‘Little Sarah’, waar we in Stockholm naast gelegen hebben, achterop en maken foto’s. Via de marifoon beloven we hen de foto’s te mailen.


Vanaf drie uur is het traject pal voor de wind en strijken we de zeilen. We varen de wind dood en dan staan de zeilen alleen nog maar te klapperen. Dat is irritant en slecht voor het zeil.
Windstilte en meeuwen rond een vissersbootje

Rond zessen gaan we voor anker in de baai bij Hasselö. Rond de baai liggen een paar huisjes met een steigertje en een motorbootje. Verder is hier niets. We liggen alleen. En omdat er geen wind is, is het wederom een hele rustige avond. Later op de avond komt er nog een zeilboot ankeren, type Jeanneau 35, hetzelfde model als ons oude boot ‘Vol-au-Vent’. Nog steeds een mooie boot.

Ik gebruik de rust om lekker te lezen in een spannend boek van Jo Nesbø en Jan Willem leest het boek ‘Zeilen naar Leningrad’ van Roger Foxall die in 1987 van Ierland naar het toenmalige Leningrad is gevaren. Er is heel veel herkenning in dat boek.
Gebogen over de vele kaarten








Dan moet ook nog de tocht van de volgende dag worden voorbereid en dat is geen sinecure. Het is een flinke puzzel om de vele kaarten die daar bij nodig zijn door te nemen en op de juiste volgorde te leggen. Heel wat anders dan een tocht van Vlissingen naar Dover! En zo wil het wel eens behoorlijk laat worden voor we ons bedje opzoeken.

Een prachtige zonsondergang bij Hasselö

30 juli – Naar Västervik


De baai bij Hasselö
Jan Willem bekijkt ’s ochtends het weer op zijn telefoon via internet. Hij heeft in Stockholm een Zweedse telefoonkaart gekocht en die gebruiken we vooral voor goedkoop internet. Heel handig! Voor vanmiddag is er een stormwaarschuwing voor 16 meter per seconde. Dat is een hele dikke windkracht zeven.  Ons plan is om een flinke tocht naar het zuiden te maken, maar dat lijkt nu even niet zo’n goed idee te zijn. En met deze wind aan een anker hangen vinden we ook niet fijn. Dus wat is wijsheid?
Opletten bij een nauwe doorgang voor Västervik 



We kiezen ervoor om naar Västervik te varen, een tochtje van 12 mijl. Dan zijn we binnen voor de storm en liggen we in een beschutte haven. Helaas is er geen tijd meer voor een stukje varen in de bijboot. Anker op en gaan met die banaan. Het wordt een zeer snelle tocht in vlak water en twee uur na vertrek liggen we al afgemeerd en wel in de haven.
Dat afmeren had nogal wat voeten in de aarde, omdat het op dat moment al stevig waait en de steiger een lagerwal is. De afstand tussen de steiger en de hekboei is eigenlijk te kort voor de lengte van ons schip, waardoor de boeg tegen de steiger dreigt te botsen. Om dat op te vangen hangen we er een stootwil tussen. Als alles voor elkaar is kunnen we eindelijk gaan lunchen.
In dit markant gebouw zat vroeger de VVV
Het regent als we ‘s middags een wandeling in het stadje gaan maken. Op  dat moment komt juist de ‘Plons’ binnen, ook een Sint Petersburgganger. Later komen we Liesbeth en Co van de ‘Plons’ tegen in de stad. Zij vertellen dat twee schepen uit de groep op een rots zijn gevaren en in elk geval een van hen op transport naar Nederland is gezet. Triest om te horen.
Het centrum Västervik in nogal toeristisch Er is een buurtje met oude houten huizen, bij de Båtsmangatan. Verder staat er een opvallend gebouw aan de haven in Jugendstil. En er zijn veel restaurantjes, maar geen supermarkt. Naast de haven is een heuvel met daarop een museum, een restaurant en een luxe bakkerijtje. Hebben we toch nog vers brood morgenochtend.
Ik gebruik de avond om aan het blog te werken. Eindelijk hebben we weer eens internet, maar als ik wil uploaden lukt dat niet. Dat veroorzaakt blogstress. Balen!

31 juli – Van Västervik naar Byxelkrok


Västervik vanaf het water bij ons vertrek
In de regen......
De dag begint met een poging om toch nog iets op het blog te uploaden. Dat is al een tijdje niet gebeurd en moet nu toch echt! Het kost altijd meer tijd dan je denkt en daarom varen we pas na twaalven af.





Door nauwe doorgangen



We gaan naar Byxelkrok, of all places. Ooit van gehoord? Wij in elk geval niet. Het is een haventje op het noordwestelijke puntje van het eiland Öland, een langgerekt eiland aan de zuidoostkant van Zweden. 
Het eerste stuk varen we in de regen. Er is weinig wind die ruim invalt, dus motoren we tussen de scheren. Als later onze koers zuidelijker wordt kunnen we gaan motorzeilen, dat is al iets beter. Als we rond twee uur tussen de scheren uit in open water komen zijn we blij dat de motor uit kan, ook al is het niet bezeild. Dan maar kruisen.
Mooie cumulus van een dreigende bui

We trekken een reef in het grootzeil als de wind aanwakkert tot 17 knopen, maar dat blijkt een buitje te zijn en na tien minuten kan het reef er weer uit. Het klaart op en het wordt een heerlijke zeilmiddag. We maken een lange en een korte slag. Als we weer overstag gaan lijkt Byxelkrok niet bezeild, maar door goed trimmen, stuurmanskunst en de wind die een beetje meewerkt, komen we pal voor de haven uit. Die ligt op lagerwal en is hartstikke vol. Het waait inmiddels 20 knopen en er staat een behoorlijke swell. Misschien is er achterin nog wel een plekje, maar daar wagen we ons niet aan.


Byxelkrok: In oude vissershuisjes
zitten nu eettentjes en winkeltjes
Direct achter de borstwering is een kade die mooi beschut ligt en die is nog leeg. Die plek is voor ons!
Avondrood  en de twee kerncentrales op de vaste wal ter hoogte van Byxelkrok
Byxelkrok is wat de naam doet vermoeden. Een vreemd toeristisch oord met houten keetjes die ooit door vissers werden gebruikt, maar waarin nu met winkeltjes en eettentjes gevestigd zijn. Zomers druk en in de winter helemaal niks te doen. Leuk om even door te lopen, maar niet om te blijven. Morgen verder!


































1 augustus – Van Byxelkrok naar Kalmar


De Iskander in aan de kade, direct
om de hoek achter de haveningang
Jan Willem maakt ’s ochtends eerst nog wat foto’s van de haven en doet de kaart naar Mam op de bus (we sturen een kaart uit elke haven).
Stootwil onder de landvast
tegen het schuren van de lijn




















Lekker zeilen!

Om half elf varen we af met stralend weer, - het wordt bijna saai -, en westzuidwesten wind. Daarom maken we eerst een slag naar het noordwesten om hoogte te winnen. Jan Willem heeft bij vertrek een reef gestoken, maar dat kan er al snel uit. Na een uur gaan we overstag. Door scherp te zeilen en soms een beetje te knijpen lukt het ons om uiteindelijk in één ruk naar Kalmar te zeilen. Eerst gaat het behoorlijk hard, met snelheden tussen 7 en 8 knopen, maar dan zakt de wind in. Als ik foto’s van de kasteelruïne van Borgholm aan het maken ben, kachelt een Faurby 42 ons zomaar voorbij. Mmmmm…..  Later trekt de wind gelukkig weer aan.
Blå Jungfran tussen Öland en Zweden is een beschermd natuureiland
De prachtige rotsen van Blå Jungfran
Het gaat hard!
Kasteelruïne bij Borgholm op Öland


















De brug bij Kalmar naar Öland is 30 meter hoog en erg lang
Vrachtschip in de vaargeul bij de brug komt voorbij
Voor de brug bij Kalmar is de vaargeul smal en komt er net een vrachtschip ons tegemoet. We wijken uit buiten de tonnen.
Rond half acht meren we af langs de ‘Pintail’. Ook de ‘Boreas’ ligt in de haven. Gezellig om Frits en Ineke weer te zien sinds St. Petersburg.  Ze nodigen ons uit op de borrel. Zij vertellen dat ze een week in Tallin verwaaid hebben gelegen met voorspellingen van windkracht 8. Ze hebben de gelegenheid benut door een autootje te huren en het binnenland in te gaan. Ze vertellen over de voormalige kolchozen, verlaten boerderijen met een deprimerende grauwe flatwijk ernaast. Dat is de andere kant van een land in opkomst.

2 en 3 augustus – Kalmar bekijken


Fontein in het centrum van Kalmarme
historische taferelen op de voet
Als Jan Willem ’s morgens zijn hoofd uit het luik steekt, kan hij nog precies de Pintail uitzwaaien. De Boreas is al vertrokken.
Kalmar is een van de mooiste  steden van Zweden. Vooral het slot is beroemd.
De rode watertoren steekt hoog
boven de stad uit
Jan Willem komt terug van de havenmeester met een kaart en als we die bestuderen besluiten we terstond om twee dagen te blijven. Hier is zo ontzettend veel te zien!
Wij maken vandaag een wandeling in de wijk Kvarholmen, gebouwd in de zeventiende eeuw.

Stadspoort 'Kavaljeren'




Gevelsteen boven de poort

We belanden bij een stadspoort waar twee enthousiaste mensen van het Kalmar Museum staan, die uitleg geven over de historie van de stad.

Modern gouden altaar past prachtig
in het interieur van de kathedraal
Kathedraal van Kalmar
















Na een grote brand in de oude stad, die bij het kasteel is gelegen, besluit men een nieuwe stad te bouwen. Eerst worden rond 1560 de stadsmuren volgens een citadel gebouwd en daarna worden aan de hand van een rechthoekig stratenplan de stad in 360 kavels verdeeld. De burgers krijgen de opdracht om stenen huizen te bouwen en de straten zijn behoorlijk breed.
Plein voor de kathedraal
Heel vooruitstrevend! Ook bijzonder is dat de straten namen kregen. Dat was in die tijd ongebruikelijk. Dat stadplan is nu nog ongewijzigd en ook een aanzienlijk  deel van de stadsmuren en heel veel oude huizen zijn bewaard gebleven.
In de loop van de middag gaat Jan Willem ook nog even naar de kapper.
De oudste winkel van Kalmar








Terug bij de boot ligt de Marretje naast ons, een donkergroene Breehorn 37. Onze buurman vertelt dat hij al acht jaar op rij in de Zweedse scheren vaart. Mooier is er niet en altijd mooi weer. Dit jaar is hij naar Turku geweest.
Als we aan een glaasje zitten, staan er een paar Zweden met meer dan normale belangstelling naar de Iskander te kijken. Ja, ze kennen Breehorn en ze vinden het supermooie schepen en nee, een 41 hebben ze nog niet van binnen gezien. Jan Willem is natuurlijk gevleid en nodigt ze uit aan boord. We krijgen te horen dat Breehornzeilers zonder uitzondering zulke goede ambassadeurs voor hun schepen zijn. En ooit willen ze er zelf ook een. Leuk toch?
Het indrukwekkende slot van Kalmar 
Het park bij de museumwijk
De volgende dag beginnen we ’s ochtends eerst met de was en de grote schoonmaak. Dan nog koffie, wat gekwebbel met de buurman en diverse Nederlanders op de steiger en zo komt het dat het al na twaalven is als we naar het beroemde kasteel van Kalmar wandelen.
Militairen in de erehaag voor een bruiloft
op de binnenplaats van het kasteel









De wandeling gaat door een mooi park. Als we het kasteel binnenkomen zijn er in een kinderprogramma allerlei middeleeuwse spelen aan de gang.
Ook stellen een aantal militairen in gala-uniform zich op in veranda met een bruiloft. Wij kijken het geheel eens aan, terwijl we op onze gids wachten.
Middeleeuwse spelen voor de kinderen






We krijgen een uitgebreide rondleiding door het kasteel, waar het historisch perspectief geschetst wordt. De eerste verdedigingstoren op deze plek dateert al van 1180. Later, in de 14e eeuw, is er een middeleeuws kasteel gebouwd en in de 15e eeuw is dit deels omgebouwd tot een renaissancepaleis.  Margarethe van Denemarken richtte in dit kasteel in 1397 met Zweden en Noorwegen een unie op, die een tegenwicht moest bieden aan de Hanzesteden. Haar zonen hebben grote invloed gehad op de inrichting van het renaissancepaleis. Later verloor het kasteel zijn strategische betekenis en daarmee ook de belangstelling van de koningen.
De ingelegde lambrisering
bestaat uit 30 houtsoorten 
Plafond in de slaapkamer van de koning
Troonzaal met vakwerkplafond





















Begin 20e eeuw was het kasteel zeer verwaarloosd en heeft met besloten het te restaureren. In het kasteel zijn ook nog tentoonstellingen van jurken van Zweedse vorstinnen en prinsessen uit de 50-er tot 70-er jaren van de vorige eeuw en van ‘Slow Art’, kunst waarbij de arbeidintensiteit op de eerste plaats staat.
Tentoonstelling van jurken van Zweedse vorstinnen
Voorbeeld van 'Slow Art': Boa met ring
















Na de rondleiding wandelen we de wijk in die eens de oude stad moet zijn geweest, maar daar is weinig van over.
Op onze wandeling  komen we langs een lange schutting met een poortje erin met  het opschrift ‘Café'. We hebben wel trek in een kop koffie.
Even een momentje uitrusten in de theetuin




Verrassend cafeetje in een mooie tuin


Een musje aast op onze worteltaart










Door de poort worden we verrast door een prachtige tuin met bloemperken en onder de fruitbomen op het gras overal zitjes. Achterin staat een houten schuur van waaruit koffie en koek geserveerd wordt. Heel charmant. We zoeken iets lekker uit en een tafeltje onder de bomen. We amuseren ons met de mussen en de kauwtjes die veel belangstelling voor ons gebak hebben.
De avond besteden we aan een goed boek en de tochtvoorbereiding voor de volgende dag.

4 augustus – Op weg naar Utklippan, of toch niet …


Indrukwekkende voormalige havengebouwen bij Kalmar, waarin nu o.a. het Kalmar stadmuseum is gevestigd
Het plan is om naar Utklippan te gaan, een haven op een eilandje waar je, volgens de boeken, moet zijn geweest, omdat er helemaal niets is. Jan Willem heeft het helemaal uitgezocht, de voorspelling is een lekker windje uit het westen, dus dat ziet er prima uit.
Het kasteel van Kalmar vanaf het water bij ons vertrek

Op de plotter: De rode koerslijn vanaf punt 004
laat het effect van ruimende wind zien.
Of toch niet? Als we de haven uitvaren is het vrijwel windstil, dus gaan we motoren. Het is zo warm dat de bikini aan kan. Zonnen op het voordek. Nou, dat is zeldzaam! Na een uur of vier krijgen we opeens genoeg wind, …maar wel uit de verkeerde hoek, namelijk zuidzuidoost, dus gaan we kruisen. De wind trekt aan en we zetten een reef. Als we een tijdje later willen ontreven ontstaat er een probleem. De grootzeilval zit verkeerd op de lier en komt zo klem te zitten dat we hem niet meer los krijgen. Jan Willem probeert het nog door de val via een blok naar een andere lier te leiden. Helaas trekt het blok scheef en breekt een van de wangen eraf. De scherpe kant die daardoor ontstaat, snijdt de val door. Die is nu te kort om ontreven of te strijken. Wat nu?  Gelukkig hebben we nog even de tijd voordat we bij de haven zijn om een oplossing te bedenken.  In elk geval hebben we een nieuwe val nodig, want deze is nu te kort, dus besluiten we naar Sandhamn, een haventje voor Utklippan, te gaan, waar volgens de boeken een scheepswinkel is. Hoe nu de val eruit te halen zonder dat je de mast in moet klimmen? Voor de haven van Sandhamn is een baaitje waar we de klus kunnen klaren. Voor de liefhebbers, het gaat als volgt.
Aan de kapotte grootzeilval heeft
Jan Willem een dunne lijn gebonden
voordat hij de val doorsneed
Jan Willem heeft nog een flinke klos met een dunne dyneema lijn. Het uiteinde van de lijn verjongt hij (maakt hij dunner) en bindt hij met een dun lijntje stevig vast aan de val, vlak boven de klem. Onder de klem bindt hij een andere lijn vast aan de val, die hij op de lier zet. Dan snijdt hij de val zo dicht mogelijk bij de lier door. Pang! …en de kracht zit op de lijn die op de lier zit. Daarna kan deze lijn worden gevierd en met de hand losgemaakt van de val. Vervolgens wordt de dunne lijn gehesen aan de dikke lijn. Omdat die verjongd en lang genoeg is, loopt hij niet klem in de mast en kan hij helemaal doorgehaald worden. De oude val is eruit en aan de dunne lijn kan de nieuwe val vastgemaakt en door de mast gehaald worden. Klaar is Kees!
In Sandhamn worden we welkom geheten door een bijzonder enthousiaste havenmeester. Het is een kleine haven met eenvoudige voorzieningen. Maar wel met internet en gratis fietsen! En morgen kunnen we bij de havenmeester terecht voor een nieuwe val. Helemaal goed!
Na het eten maken we nog een praatje met Pieter van de Marilena. Hij had vandaag ook het plan gehad om naar Utklippan te gaan. Maar ja… Het weer zat tegen.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten